Dita botërore e kancerit: Rritje e vdekshmërisë nga neoplazmat në RMV, më e lartë tek burrat
Neoplazmat malinje janë ndër shkaqet më të zakonshme të vdekjes në nivel global, dhe e njëjta situatë vërehet edhe në Maqedoni. Sot është Dita Botërore e Kancerit, dita kryesore ndërkombëtare për rritjen e ndërgjegjësimit rreth sëmundjes. Menjëherë pas sëmundjeve të sistemit të qarkullimit të gjakut, kanceri është shkaku i dytë më i zakonshëm i vdekjes në vend. Të dhënat për periudhën nga viti 2010 deri në vitin 2024 tregojnë një rritje të vazhdueshme të shkallës së vdekshmërisë nga neoplazmat malinje. U rrit nga 180 për 100.000 banorë në vitin 2010 në 217 për 100.000 banorë në vitin 2024, transmeton Portalb.mk.
“Vdekshmëria është dukshëm më e lartë në mesin e popullsisë mashkullore krahasuar me popullsinë femërore. Shkalla më e lartë e vdekshmërisë është regjistruar në mesin e personave mbi 65 vjeç. Në këtë grupmoshë, shkalla e vdekshmërisë nga neoplazmat malinje luhatet, por mbetet e lartë – nga 881 për 100.000 banorë në vitin 2010 në 821 në vitin 2024. Edhe këtu, popullsia mashkullore regjistron një shkallë më të lartë vdekshmërie krahasuar me gratë. Në të kundërt, shkalla e vdekshmërisë në mesin e personave të moshës 0 deri në 64 vjeç është dukshëm më e ulët”, thuhet në raportin e Institutit të Shëndetit Publik (ISHP).
Tek burrat, shkaku më i zakonshëm i vdekjes nga neoplazmat malinje është kanceri i bronkeve dhe mushkërive. Shkalla e vdekshmërisë varionte nga 64.8 për 100.000 burra në vitin 2010, me disa luhatje, duke arritur në 71.3 për 100.000 burra në vitin 2024.
“Tek gratë, shkaku kryesor i vdekjes nga neoplazmat malinje është kanceri i gjirit. Shkalla e vdekshmërisë u rrit nga 30 për 100.000 gra në vitin 2010 në 39 në vitin 2024, duke treguar nevojën për aktivitete të shtuara për zbulimin dhe parandalimin e hershëm”, thuhet në njoftimin e ISHP-së.
Në këtë kontekst, Dita Botërore e Kancerit, e cila shënohet çdo vit më 4 shkurt, synon të rrisë ndërgjegjësimin e publikut rreth kancerit, të inkurajojë parandalimin e tij dhe të mobilizojë veprime konkrete në luftën kundër kësaj epidemie globale.
“Dita drejtohet nga Unioni për Kontrollin Ndërkombëtar të Kancerit (UICC) dhe është themeluar në vitin 2000. Duke shfrytëzuar veprimet personale, kolektive dhe qeveritare, të gjithë po punojmë së bashku për të imagjinuar një botë në të cilën parandalohen miliona vdekje nga kanceri dhe qasja në trajtimin dhe kujdesin jetëshpëtues të kancerit është e barabartë për të gjithë, pavarësisht se kush jeni ose ku jetoni”, thuhet në njoftimin e ISHP-së.
Numri i pacientëve të regjistruar me kancer të prostatës rritet nga 30 deri në 40 persona çdo vit. Kështu bëri të ditur në nëntor të vitit të kaluar, drejtori i Klinikës për Radioterapi dhe Onkologji, Igor Stojkovski.
Nga numri i përgjithshëm i pacientëve të regjistruar në Klinikë vitin e kaluar, gjysma, ose 2,540 pacientë, ishin meshkuj. Sëmundjet më të zakonshme malinje te burrat janë kanceri i prostatës, sistemit tretës dhe mushkërive.