Bekim Sali për provimin e jurisprudencës: Ministria e Drejtësisë nuk është e gatshme ta respektojë Kushtetutën (Video)

By Fisnik Xhelili On 06/02/2026 12:03

Bekim Sali dhe Azir Aliu. Foto: Fisnik Xhelili/Portalb.mk

Ministria e Drejtësisë nuk është e gatshme ta respektojë Kushtetutën e vendit të vet duke mos e ofruar provimin e jurisprudencës në gjuhën shqipe. Kështu tha zëvendëskryeministri Bekim Sali kur u pyet nga Portalb.mk se çfarë do ndërmarrin për ta zgjidhur këtë shqetësim të ngritur nga studentët dhe refuzimin që morën nga Ministria e Drejtësisë.

Sali thotë se ka defekt në ligj i cili nuk ka precizuar gjuhën në të cilin duhet të jepet provimi i jurisprudencës dhe këtë defekt do mundohen ta përmirësojmë apo ta precizojnë.

“Siç duket Ministria e Drejtësisë nuk është e gatshme ta respektojë Kushtetutën e vendit, e cila nënkupton gjithçka që është mbi 20 përqind e popullsisë në vendin tonë duhet të respektohet gjuha amtare që nënkupton gjuha shqipe të jetë gjuhë zyrtare dhe është e drejtë e çdo juristi apo të diplomuari provimin e jurisprudencës ta jep në gjuhën amtare, në gjuhën shqipe”, tha Sali.

Ai tha se VLEN-i në pushtet, do jep përkrahje që studentët shqiptarë të fillojnë ta japin provimin e jurisprudencës në gjuhën shqipe.

Lidhur me këtë çështje dje reaguan edhe partitë opozitare Bashkimi Demokratik për Integrim dhe Aleanca për Shqiptarët e Arben Taravarit.

Së fundmi 385 studentë shqiptarë nga tre fakultete të juridikut (UT, UEJL, UNT) në Maqedoninë e Veriut përmes një peticioni kërkojnë nga institucionet që provimi i jurisprudencës të jepet edhe në gjuhën shqipe, në gjuhën në të cilën i kryejnë studimet, pasi siç thonë, u takon me ligj. Peticioni është dorëzuar te Ministra e Drejtësisë, Agjencinë për Zbatimin e Gjuhëve, Inspektorati për Përdorimin e Gjuhëve, kryetari i Kuvendit dhe zëvendëskryeministri i parë.

Ministria e Drejtësisë ka thënë se provimi i jurisprudencës nuk mund të mbahet në shqip sepse shërben si test për njohjen aktive të gjuhës maqedonase, e cila është kusht ligjor për ushtrimin e profesioneve juridike (gjyqtar, prokuror, avokat, noter, përmbarues).

Duke e komentuar Ligjin për përdorimin e gjuhëve, Ministria e Drejtësisë thotë se zbatimi i Ligjit për përdorimin e gjuhëve nuk mund të shqyrtohet në mënyrë të izoluar, por në korelacion me rregulloret e tjera relevante, edhe atë: me Ligjin për avokatinë, Ligjin për gjykatat, Ligjin për prokurorinë publike, Ligjin për përmbarim dhe Ligjin për noterinë, si tërësi.

“Përkatësisht, provimi i jurisprudencës është parakusht themelor për të hyrë në profesione të ndryshme në sistemin e gjyqësorit, e me këtë rast nga natyra dhe qëllimi i këtyre profesioneve buron edhe nevoja e njohjes aktive të gjuhës maqedonase si gjuhë zyrtare në tërë territorin e Republikës së Maqedonisë së Veriut”, thanë nga Ministria e Drejtësisë.

Propozim-ligj i cili do të mundësonte dhënien e provimit të jurisprudencës në gjuhën shqipe ishte gati në vitin 2024 nga Ministria e Drejtësisë, por me ndryshimin e përbërjes parlamentare dhe qeverisë së re, e njëjta u hoq nga agjenda e kuvendit dhe s’u përmend fare nga qeveria aktuale.

Në Ligjin për Provimin e Jurisprudencës nuk ekziston dispozitë ligjore në të cilin thuhet se ky provim mund të mbahet vetëm në gjuhë maqedonase.

Ndërkaq, neni 2 i Ligjit për Përdorimin e Gjuhëve thotë se “institucionet e qeverisjes shtetërore duhet të mundësojnë përdorim të gjuhëve tjera zyrtare të cilat fliten nga më së paku 20% e qytetarëve”, që është gjuha shqipe.

Neni 2 dhe neni 5 i këtij ligji thotë se “institucionet janë të obliguara të mundësojnë përdorim të gjuhës shqipe në të gjitha procedurat para gjykatave dhe organeve tjera shtetërore”. Kjo do të thotë se në qoftë se ligji për provimin e jurisprudencës nuk e kufizon dhënien e këtij provimi vetëm në gjuhën maqedone, duhet të mundësohet edhe në gjuhën shqipe.

Ligji për Zbatimin e Gjuhëve ka hyrë në fuqi në vitin 2019, nga atëherë janë ndërruar katër ministra të drejtësisë, edhe atë Bojan Mariçiq, Nikolla Tupançevski, Krenar Lloga dhe aktualisht është Igor Filkov. Në vitet paraprake edhe kur s’ka pasur ministër shqiptar, zëvendësi ka qenë i përkatësisë shqiptare.