Janevska pranoi: Nuk ka libra shkollor për çdo fëmijë, ndërsa u shpenzuan 11 milionë euro
Prej javësh, ministrja e Arsimit Vesna Janevska ka siguruar se këtë vit, të gjithë nxënësit nga klasa e parë deri në vitin e katërt të arsimit të mesëm do të kenë tekste shkollore dhe se kjo Qeveri e ka bërë të mundur këtë, si asnjë tjetër para saj. Megjithatë, sot ajo pranon se ka probleme me tekste të shumëfishta shkollore, për klasa të ndryshme, ndërsa nxënësit e klasës së tetë, të cilët ende mësojnë sipas kurrikulës së vjetër (atë para reformave të Carovskës) nuk kanë asnjë tekst shkollor historie, sepse ato u tërhoqën gjashtë ose shtatë vjet më parë, transmeton Portalb.mk.
Është pikërisht gjenerata e nxënësve të klasës së tetë që përballet me numrin më të madh të teksteve shkollore të vjetra, sepse ato janë shtypur më shumë se 10 vjet më parë, dhe kalimi i tyre nga gjenerata në gjeneratë deri më tani i ka amortizuar dy herë (ligjërisht, teksti shkollor ka një jetëgjatësi prej pesë vjetësh).
Në konferencën e sotme për shtyp në Ministrinë e Arsimit dhe Shkencës, ku u prezantua Udhëzues i ri për futjen e inteligjencës artificiale, Janevska pranoi se, megjithatë, kjo qeveri nuk ka arritur të sigurojë libra shkollor për çdo fëmijë.
Janevska, duke iu përgjigjur pyetjeve gazetareske në lidhje me tekstet shkollore, së pari theksoi, se nuk ka ankesa për cilësinë ose faqet që mungojnë në tekstet shkollore nga klasa e parë deri në të tretën.
“Në klasën e katërt, me të vërtetë ka një problem me librin shkollor të matematikës, të cilin Ministria e Arsimit dhe Shkencës do të përpiqet ta zgjidhë, për aq sa ua lejon ligji. Në klasën e pestë, ata kanë libër shkollor të ri për Historinë dhe Shoqërinë, në klasën e gjashtë kanë libër shkollor të ri për Historinë (ky u tërhoq gjithashtu sapo doli – përmbante gabime të tilla si Mali Everest që është 29,000 metra i lartë dhe se Shqipëria është në lindje të Maqedonisë). Në klasën e shtatë, e gjithë gjenerata merr tekste shkollore krejtësisht të reja për të gjitha lëndët (sepse kjo gjeneratë fëmijësh po mëson sipas kurrikulës së re të hartuar nga ekipi i Janevskës). Në klasën e tetë, sfida është libri shkollor i historisë. Libri shkollor i historisë i miratuar nga qeveritë e mëparshme u tërhoq në vitin shkollor 2018-2019 nga Ministria e Punëve të Jashtme për shkak të kërkesës së Komisionit të Përbashkët Bullgaro-Maqedonas. Nuk mund të them pse asnjë nga ministrat e mëparshëm nuk ka ndërmarrë asnjë veprim në lidhje me librin shkollor të klasës së tetë për pesë vjet, do t’i pyesni ata”, thotë Janevska.
Ajo shpjegoi gjithashtu pse një libër i ri historie nuk është shtypur për një gjeneratë të tërë këtë vit, arsyeja është se Konkursi për kurrikulat e reja të klasës së tetë do të shpallet brenda 12 deri në 14 ditësh. Kjo do të thotë që gjenerata e ardhshme do të ketë kurrikulë krejtësisht të re dhe tekste shkollore krejtësisht të reja, përfshirë një libër të ri historie.
“Unë besoj se është një humbje e panevojshme e parave të buxhetit të bëhet një libër shkollor për klasën e tetë sipas kurrikulës së vjetër, kur brenda dy javësh do të kemi një kurrikulë të re dhe një libër shkollor të ri për klasën e tetë. Përveç kësaj, ai libër shkollor, i cili dyshohet se po shpërndahet në shkolla, nuk është një libër shkollor i miratuar”, thotë Janevska.
Lidhur me ankesat e prindërve dhe nxënësve për tekstet shkollore me faqe që mungojnë, Janevska u përgjigj se tekstet shkollore rinovohen çdo pesë vjet në përputhje me Ligjin. Deri më tani, kjo nuk ka qenë praktikë, por siç tha ajo, ligji tani do të zbatohet. Ajo vuri në dukje se nxënësit duhet të kujdesen për tekstet e tyre shkollore, të mos grisin faqet ose kopertinat, dhe mësuesit duhet t’u mësojnë atyre se duhet të kujdeset për tekstet shkollore.
“Sigurisht, një libër shkollor mund të dëmtohet. Prandaj kemi parashikuar një komision shkollor që do të marrë një libër shkollor dhe do të përcaktojë nëse është i dëmtuar. Nëse libri shkollor është i dëmtuar, me kalimin e viteve, çmimi rritet, të cilin prindi duhet ta kompensojë për dëmin në mënyrë që t’u mësojë nxënësve se duhet ta respektojnë librin dhe të ulë pagesën, pra shumën që shteti jep për librat shkollorë”, tha Janevska.
Pothuajse asnjë shkollë nuk ka një komision të tillë, dhe praktika është që nxënësit t’i fusin librat shkollorë në një qese, t’i nënshkruajnë dhe të listojnë se çfarë përmban çanta. Në këtë mënyrë, ajo u dorëzohet pa u hapur nxënësve të klasave më të ulëta, në mënyrë që nxënësit të arrijnë të shohin edhe në shtëpi se në çfarë librash shkollorë kanë rënë. Ankesat ndaj mësuesve të klasës se libri shkollor i dikujt është i shqyer rrallë çojnë në një zëvendësim me një të ri, sigurisht nëse ka një të tillë në magazinë në shkollë, ose nëse mësuesja e klasës është e shkathët dhe u kërkon kolegëve të saj një libër shkollor më të ruajtur.
Janevska theksoi se çdo vit hapet një sistem elektronik, në të cilin shkollat mund të raportojnë tekstet shkollore të dëmtuara, me prova se e kanë zbatuar ligjin, pra me fletëpagesa, me të cilat kanë mbledhur 10, 40 ose 70% të vlerës së librit shkollor. Dhe me kalimin e viteve, shuma për librin shkollor të dëmtuar nga klasa e parë deri në të pestën zvogëlohet për prindërit.
E pyetur se sa para janë shpenzuar këtë vit për tekste shkollore, ministrja Janevska u përgjigj se shuma totale si për tekstet e reja ashtu edhe për rinovimin e teksteve të vjetra është 11 milionë euro.
Dje, edhe LSDM-ja opozitare reagoi ndaj mungesës së teksteve shkollore, ndërsa VMRO-DPMNE u përgjigj ashpër se po gënjenin.
“Edhe pse Janevska dhe VMRO-DPMNE premtuan se të gjithë fëmijët do të kenë tekste të reja shkollore, e vërteta është shkatërruese, Mickoski dhe Janevska gënjyen. Shumë tekste shkollore mungojnë, nxënësit nuk kanë fare tekste shkollore për shumë lëndë, dhe ato që kanë janë të grisura. Nuk ka libër shkollor matematike për klasën e 8-të, në shumë shkolla është shpërndarë vetëm një pjesë, disa fëmijë i kanë marrë disa jo. Gjithashtu nuk ka libër shkollor historie për klasën e 8-të, kështu që libri shkollor elektronik është ndarë në Viber që prindërit ta shtypin. Ka edhe tekste shkollore për kimi dhe fizikë, nuk ka tekste shkollore për gjuhë të huaja, dhe situata në shkollat profesionale është edhe më e keqe.
Nuk ka tekste shkollore as në shkollat e mesme, veçanërisht për vitin e parë. Nuk ka tekste shkollore për pothuajse të gjitha lëndët profesionale, procedurën administrative, rregullimin ligjor dhe shtetëror. Ka vetëm tekste shkollore për klasat e para deri në të tretat, dhe për pjesën tjetër të nxënësve është kaos total”, tha LSDM.
“Në vend të pretendimeve të mjegullta dhe kritikave boshe për atë që është arritur, le t’i kujtojmë SDS-së se 4 nga ministrat e tyre nuk arritën të sigurojnë tekste të reja shkollore ose të përmirësojnë ditarin elektronik. Sot, ndryshe nga e kaluara dhe sundimi i SDS-së, ka tekste shkollore për të gjithë nxënësit. Janë shtypur tekstet shkollore të miratuara më parë për të gjitha lëndët, ato të rejat për klasën e shtatë dhe vitin e parë në shkollat e mesme, por edhe ato të rejat për gjuhët e huaja, të cilat mungonin për shtatë vjet”, u përgjigj dje VMRO-DPMNE.