Diplomatët thanë se BE përjashtoi Hungarinë nga bisedimet pasi agjentët rusë sugjeruan vrasjen e inskenuar të Orbanit për të përmbysur zgjedhjet
BE-ja po kufizon rrjedhën e materialeve konfidenciale në Hungari dhe udhëheqësit po takohen në grupe më të vogla – pasi kryeministri polak Donald Tusk paralajmëroi për dyshimet e hershme se qeveria e Viktor Orbán po ndan informacione me Rusinë, transmeton Politico.
Por nuk do të ketë ndonjë përgjigje zyrtare të BE-së ndaj një sërë akuzash të reja për shkak të ndikimit të mundshëm në zgjedhjet hungareze më 12 prill, sipas pesë diplomatëve dhe zyrtarëve evropianë që i thanë POLITICO-s se ishin të shqetësuar për rrezikun e rrjedhjes së informacionit të ndjeshëm nga Budapesti në Kremlin.
“Lajmi se njerëzit e Orbán informojnë Moskën për takimet e Këshillit të BE-së në çdo detaj nuk duhet të vijë si surprizë për askënd”, shkroi kryeministri polak Donald Tusk, i cili ka mbështetur udhëheqësin e opozitës hungareze Péter Magyar në zgjedhje, në X të dielën. “Ne kemi pasur dyshimet tona për këtë për një kohë të gjatë. Kjo është një arsye pse unë marr fjalën vetëm kur është absolutisht e nevojshme dhe them aq sa është e nevojshme”.
Në një raport të shtunën, gazeta Washington Post tha se qeveria e Orbán-it mbajti kontakte të ngushta me Moskën gjatë gjithë luftës në Ukrainë, dhe ministri i Jashtëm Péter Szijjártó përdori pushimet gjatë takimeve me vendet e tjera anëtare për të informuar homologun e tij rus, Sergey Lavrov.
Në prag të zgjedhjeve kyçe në Hungari që do të mbahen në prill, një njësi e shërbimit të inteligjencës së jashtme ruse (SVR) muajin e kaluar filloi të alarmojë për rënien e ndjeshme të mbështetjes publike për kryeministrin Viktor Orban, marrëdhëniet miqësore të të cilit me Moskën i kanë mundësuar prej kohësh Kremlinit një pikëmbështetje strategjike brenda NATO-s dhe Bashkimit Evropian, raporton Washington Post në hulumtimin e tij.
Oficerët e shërbimit të inteligjencës, përkatësisht SVR, vlerësuan se mund të jetë e nevojshme një aksion drastik — një strategji që e quajtën “Gamechanger” (Ndërruesi i lojës). Në një raport të brendshëm të SVR-së, të cilin e ka siguruar dhe autenticiteti i të cilit është konfirmuar nga një shërbim inteligjent evropian, e të cilin e ka shqyrtuar Washington Post, operativët propozuan një mënyrë për të “ndryshuar rrënjësisht të gjithë paradigmën e fushatës zgjedhore” përmes “inskenimit të një tentative për atentat kundër Viktor Orbanit”.
“Një incident i tillë do të zhvendoste perceptimin e fushatës nga sfera racionale e çështjeve socio-ekonomike në sferën emocionale, ku temat kyçe do të bëheshin siguria shtetërore, stabiliteti dhe mbrojtja e sistemit politik,” shkruan operativët në raportin e përgatitur për njësinë kryesore të SVR-së për operacionet e ndikimit politik, Drejtorinë MS, përkatësisht Departamentin e Masave Aktive.
Shqetësimet se Hungaria do të dërgonte informacion direkt në Moskë ishin shkaku i rritjes së formateve të ndarjes me udhëheqës me të njëjtat mendje, në vend që të zhvillonte takime me të gjithë 27 anëtarët e BE-së, tha një nga zyrtarët e qeverisë evropiane, i cili, ashtu si të tjerët në këtë artikull, iu dha anonimitet për të folur lirshëm për çështje të ndjeshme.
“Në përgjithësi, shtetet anëtare më pak besnike janë arsyeja kryesore pse shumica e diplomacisë relevante evropiane tani po ndodh në formate të ndryshme më të vogla – E3, E4, E7, E8, Weimar, NB8, JEF, etj.,” tha zyrtari.
Numrat i referohen numrit të udhëheqësve evropianë në grup. Aleanca e Weimar-it përfshin Francën, Gjermaninë dhe Poloninë. NB8 është tetë vendet në vendet nordike dhe baltike. JEF është Forca e Përbashkët Ekspedicionare e 10 vendeve të Evropës Veriore.
‘Lajme të rreme’
Ish-ministri i Jashtëm lituanez Gabrielius Landsbergis, i cili merrte pjesë shpesh në mbledhjet e Këshillit ku Szijjártó ishte i pranishëm, i tha POLITICO se ishte paralajmëruar që në vitin 2024 se pala hungareze mund t’i kalonte informacione Rusisë dhe se ai dhe homologët e tij kishin kufizuar informacionin që ndanin kur ai ishte i pranishëm.
Edhe përpara një samiti kritik të NATO-s në Vilnius në vitin 2023, të dërguarit lëvizën për ta përjashtuar delegacionin e Budapestit nga bisedimet e ndjeshme, tha Landsbergis.
“Ne do të flisnim vetëm në terma formalë, duke shpërthyer më vonë për të folur pa Hungarinë rreth arritjeve të samitit”, tha ai.
Grupi i Nëntë i Bukureshtit, një klub vendesh në Krahun Lindor të aleancës ushtarake, thuhet se kishte në plan të përjashtonte Budapestin nga formati vitin pasardhës për shkak të dështimeve për të rënë dakord për mbështetjen e Ukrainës.
Ministri i Evropës i Hungarisë, János Bóka, i tha POLITICO-s se raportet gjatë fundjavës ishin “lajme të rreme” të hartuara si “një reagim i dëshpëruar ndaj [partisë së Orbanit] Fidesz që po fitonte vrull në fushatën zgjedhore. Por populli hungarez nuk do të mashtrohet”.