Gjatë gjithë jetës sonë, dy ujqër luftojnë brenda nesh – një ujk i mirë dhe një ujk i keq, kurse ujku që ushqejmë më shumë fiton gjithmonë – mëson një kryeplak indian nipin e tij!
Ne jo vetëm që e ushqejmë shumë ujkun e keq, por në të njëjtën kohë helmojmë ujkun e mirë, pa asnjë ndërgjegje të formuar se jeta është ajo që ne vetë bëjmë prej saj. Është keq kur e kthen politikën në një punishte për prodhim të së kaluarës dhe urrejtjes dhe kur jeta publike, në vend të sistemit funksional, shndërrohet në një provë qëndrueshmërie.
Gazetarët pritën Trumpin në samitin e NATO-s dhe ironikisht e pyetën pse nuk e ndaloi luftën në Ukrainë brenda 24 orësh?! Trump u përgjigj me qetësi: “Sepse është shumë më e vështirë nga sa mund ta imagjinojmë. Putini është më i vështirë, dhe unë pata disa probleme edhe me Zelenskyn… Ne sapo i dhamë fund një lufte brenda 12 ditësh, dhe ajo luftë kishte qenë duke u ndezur për 30 vjet (mendonte në Izraelin dhe Iranin). Ne paqësuam Ruandën dhe Kongon. Serbia ishte gati për luftë!” Por ai nuk specifikoi se kë planifikonte të sulmonte Serbia!
Se diçka nuk shkon seriozisht në Ballkan, analizon edhe Instituti i famshëm i Kërkimeve të Politikës së Jashtme (FPRI). Rusia aq “paqedashëse” në romane, për vite me radhë ka sulmuar vendet fqinje – Osetinë e Jugut, Abkhazinë, Gjeorgjinë, Moldavinë (Transdrestrovye), provokimet në ujërat detare përreth Kaliningradit dhe Ukrainës janë tashmë pjesa e fundosur e ajsbergut. Një akull i tillë “i nxehtë” me një refleks të luftës hibride, po lundron me bollëk nëpër Ballkanin Perëndimor. Putini po përdor Orbanin, Vuçiçin dhe Dodiçin si një mjet për destabilizim këtu, veçanërisht tani që NATO po lundron me një busull plotësisht të prishur. Nuk ka as një interpretim të qartë të Nenit 5 të Paktit.
Serbia e madhe, e quajtur me ledhati “bota serbe”, është plotësisht identike me “botën ruse”. Një botë kaq e madhe ka një nevojë të natyrshme për të rrëmbyer nga botët e vogla përreth. Çmimi për botë kaq të çmendura paguhet shtrenjtë nga njerëz, kombe dhe shtete të shumta. Dhe çmimi për “botën serbe” ndoshta paguhet në formën e një takse gjaku nga njerëz të zakonshëm në Bosnjë dhe Hercegovinë, Mal të Zi, Kosovë, dhe madje edhe ne në Maqedoni! Qeveria jonë, për fat të keq, ofron “punë” për themelet e një bote kaq të djallëzuar në një kohë kur fjalët “identitet”, “dinjitet”, “shantazh”, “nënçmim”, “poshtërim” janë ngritur në përmasa qiellore. Një gjeopolitikë e tillë “e djallëzuar” është vërejtur prej kohësh nga qendrat analitike evropiane dhe botërore kompetente dhe të njohura. Dhe tani anija jonë është plot me fuçi baruti, dhe vetëm një shkëndijë e vogël mungon për një shpërthim të fortë.
Tani që Vuçiçit po i digjet nën këmbët e tij, dhe të gjithë kanë frikë nga gjeni i tij vetëvrasës. Ai mund të bëjë pa jetë, por jo pa pushtet, thonë ata që e njohin karakterin e tij. Kurse nga qeveria jonë asnjë fjalë për verën e rrezikshme të nxehtë dhe vjeshtën edhe më të rrezikshme të pasigurt, kur priten përplasje serioze brenda Serbisë, nëse Vuçiç i shpërfill kërkesat për zgjedhje paralele. Vuçiç mund të niset lehtësisht për të neutralizuar tensione kaq të mëdha të brendshme me një lloj konflikti rajonal, kryesisht në lidhje me Bosnjën dhe Hercegovinën dhe Kosovën. E vetëdijshme për këtë, Kroacia tashmë po ofron një aleancë rajonale mbrojtëse përgjatë vijave të “miqësive dhe armiqësive tradicionale” në rajon.
Informacionet e fundit thonë se ka takime intensive për një lloj aleance funksionale rajonale mbrojtëse midis Kroacisë, Shqipërisë, Bullgarisë dhe Kosovës. Fatkeqësisht, Maqedonia (të cilën analizat perëndimore e vendosin tashmë në boshtin Vuçiç, Orbán, Dodik), valëvitet me krenari nga “ura e vdekjes” drejt së keqes ballkanike dhe maqedonase! Fatkeqësisht, ajo tashmë po rireshtohet në anën humbëse, sepse regjimi i Vuçiçit, sipas të gjitha analizave, është në shtratin e vdekjes. Studentët serbë tani po ndryshojnë teknikën dhe taktikat e tyre, dhe tashmë po njoftojnë mosbindje të përgjithshme civile, e cila me siguri do të çojë në rënien e regjimit të Vuçiçit. Informacione të shumta thonë se SHBA-të, BE-ja dhe Turqia tashmë po punojnë për ta bërë këtë të ndodhë pa gjakderdhje të madhe.
Megjithatë, Perëndimi ka frikë nga “lëvizjet e pamatura” të Vuçiçit që mund të çojnë në një luftë civile në Serbi, dhe gjithashtu në destabilizim rajonal. Edhe pse Vuçiç mohohet nga aktorë të rëndësishëm ndërkombëtarë dhe vendas, ai ende ka fuqinë të shkaktojë probleme. Dihet se SHBA-të e diskredituan brutalisht Vuçiçin, pikërisht kur ai ishte në Uashington, “gjoja do takohej me Trumpin dy ose tre herë”! Sigurisht, çdo e vërtetë jashtëzakonisht e ekzagjeruar shndërrohet në një gënjeshtër të madhe. Dhe ai mori shqelma poshtëruese nga Uashingtoni. Disa ditë më vonë, vetë Putini e përjashtoi, gjoja për shitjen e armëve në Ukrainë. Tani vetëm Dodik po e mbështet, i cili vetë e di se pa Vuçiçin nuk mund të jetë në pushtet në Republikën Srpska as për tre ditë. Mbështetja a tij nuk do të thotë asgjë për të.
Fatkeqësisht, kur e gjithë bota e sheh Vuçiçin si të kaluarën, qeveria maqedonase e sheh atë si të ardhmen. Kjo sepse ne kemi më shumë sfungjerë në kokat tona sesa tru! Atëherë të gjithë do të na duhet të hipim në një aeroplan pa pilot! Në një kohë kur Orban, Vuçiç dhe Dodiç kërkojnë një të ardhme të ndritur në të kaluarën e errët, qeveria jonë është ende në një gjumë të thellë. Duket se nuk e di fare se çfarë po ndodh, prandaj çdo takim dhe përshëndetje të rastësishme e shpall një “partneritet strategjik”! Donte të bluante miell kudo, por pa mulli. Ne mburreshim se ishim të përfshirë në lojërat e mëdha gjeopolitike të “carëve”, dhe ata na vendosën me budallenjtë e oborrit. Tashmë jemi mësuar të pyesim djallin për rrugën drejt parajsës. Ne ndjekim “diktate” idiote që, meqë ra fjala, janë ushqim i shijshëm për nacionalistët bullgarë.
Kombe shumë të mëdha, por pa shtet!
Rusia e përdor Ballkanin Perëndimor kryesisht për të justifikuar orekset e saj që lidhen me Ukrainën. Sipas FPRI-së, Moska pretendon se meqenëse NATO ka të drejtë të mbrojë Kosovën nga Serbia, atëherë Moska ka të drejtë të mbrojë edhe rusët në Krime dhe Donbas, dhe kudo tjetër (ndoshta duke iu referuar tre shteteve baltike). Një retorikë e tillë i shkon shumë Vuçiçit, i cili dëshiron disi të shpëtojë lëkurën e tij nga ndryshimet në Serbi. Por lidershipi maqedonas duket se kënaqet duke luajtur futboll në një fushë të minuar. Për tre dekada e gjysmë, ajo ka qarë për fatin e vet, të cilin e ka riformësuar me marrëzi dhe duke shkelur mbi veten e saj. Është e pamundur të kuptohet se bashkësia ndërkombëtare nuk është një kopsht parajse për të mbledhur lule të bukura, por një kënetë plot me therra e gjemba. Sot, kemi kombe të mëdha në botë që nuk kanë shtetet e tyre, dhe ne, si një qenush i mërzitshëm, u lehim gjithçkaje dhe të gjithëve gjatë gjithë ditës.
Tamilët janë një grup etnik prej mbi 76 milionë banorësh, por pa shtetin e tyre. Ata jetojnë kryesisht në Azinë Jugore dhe historia e tyre daton të paktën dy mijëvjeçarë më parë. Komunitetet më të vjetra tamile janë ato në Indinë jugore dhe Sri Lankën verilindore. Sot, komunitete të mëdha emigrantësh tamilë jetojnë në të gjithë botën, veçanërisht në Malajzi, Singapor, Fixhi, Mauritius dhe Afrikën e Jugut.
Sikët numërojnë mbi 47 milionë dhe jetojnë kryesisht në Indi. Ata njihen nga çallma e tyre, pantallonat e gjera dhe mjekrat e gjata. Për shkak të pamjes së tyre, ata shpesh ngatërrohen me islamistët radikalë, megjithëse nuk kanë absolutisht asnjë lidhje me njëri-tjetrin.
Kurdët janë rreth 43 milionë dhe jetojnë kryesisht në Irak, Iran, Turqi, Liban, Armeni, Azerbajxhan etj., dhe nuk kanë shtetin e tyre kombëtar, megjithëse lufta e tyre për një shtet ka zgjatur për gati dy shekuj. Analizat e McDowall thonë se kurdët në Turqi janë rreth 19%, në Irak rreth 23%, në Iran rreth 10%, në Siri rreth 9%.
Ekzistojnë edhe shumë popuj të tjerë të mëdhenj, siç janë populli Joruba (me 36 milionë), Igbo (me 31 milionë), të cilët jetojnë në pjesën perëndimore të Afrikës dhe të cilët, për shkak të burokratizmit dhe llogaritjeve të brendshme, nuk kanë arritur kurrë të krijojnë shtetin e tyre. Kodi i tyre mendor është shumë i ngjashëm me partinë tonë më të madhe aktuale në pushtet. Patriotizëm bosh dhe dhjetë hapa prapa. Rreziku më i madh është kur disa njerëz nuk kanë kapacitet për të qeverisur veten, dhe për vite me radhë kanë qeverisur të tjerët.
Maqedonia nën udhëheqjen e qeverisë aktuale është një kërcënim serioz për popullin dhe shtetin, jo vetëm për shkak të mungesës së vizionit për zhvillim dhe mirëqenie, por edhe si mbijetesë në përgjithësi. Qendrat e fuqishme janë të lodhura nga ne, sepse ata vetë bëjnë disa kompromise të vështira me vendet e tjera çdo ditë, të cilat në fakt ushqejnë politikën dhe jetën ndërkombëtare. Kurse ne si fëmjë i lazdruar kemi qarë për 35 vjet për shkak të marrëzive që vetë shpikim për të rritur artificialisht vogëlsinë tonë natyrore. Për 35 vjet, kemi krijuar shumë më tepër probleme sesa mund të konsumojmë. Jemi i vetmi vend në botë që kemi problem me pothuajse të gjitha vendet fqinje. Dhe edhe me BE-në! Presidenti i Këshillit Evropian, Antonio Costa, na tha me një dozë arrogance se “ekziston vetëm plani A”. Në Bruksel, nuk e fshehin më se janë të lodhur nga Maqedonia, dhe se me një politikë të tillë ajo mund të përfundojë pas Bosnjës dhe Kosovës. Dhe kjo vetëm ka fat! Me “burra shteti” të tillë duket si fat i madh do të na duhet. Sepse të ashtuquajturit “patriotë” të mëdhenj zakonisht sjellin disfata të mëdha!
Shkrimi është shkruar enkas për Portalb.mk. Të drejtat e publikimit i kanë vetëm Portalb.mk dhe autori, sipas marrëveshjes mes tyre.