2025 ishte viti kur IA u bë pjesë e zakonshme, a është gati interneti të rritet më tej?

Nga chatbot-et agresivë të inteligjencës artificiale te përmbledhjet absurde të produkteve të tregtisë elektronike, “inteligjenca artificiale” arriti kulmin e saj në vitin 2025, duke “ndotur” motorët e kërkimit, platformat e blerjeve dhe madje edhe kanalet zyrtare të komunikimit të Shtëpisë së Bardhë, transmeton Euronews.

“AI slop”, ky term, që përkufizon përmbajtjen e gjeneruar nga AI me cilësi të ulët dhe zakonisht të padëshiruar, ka qarkulluar online që nga fillimi i viteve 2020, por të dhënat tregojnë se arriti një kulm të ri këtë vit.

Kompania për media online, rrjetet sociale dhe inteligjencën e konsumatorit, Meltwater, gjeti se në 2025, përmendjet e “AI slop” në Internet u rritën nëntë herë krahasuar me 2024, me ndjesinë negative që arriti në 54 për qind në tetor.

Ky fenomen dhe diskutimet rreth tij, nuk do të ndalen, artikujt e gjeneruar nga AI tani përbëjnë më shumë se gjysmën e të gjithë përmbajtjes në gjuhën angleze në internet, sipas kompanisë për optimizim të motorëve të kërkimit (SEO), Graphite.

AI slop madje fitoi titullin “Fjala e Vitit 2025” nga Merriam-Webster dhe fjalori kombëtar i Australisë. Ndërsa viti 2025 po mbyllet, po kthehemi pas për të parë se si veçoritë e AI kanë ndryshuar disa nga faqet më të përdorura në internet dhe po ndajmë parashikime për vitin 2026 në World Wide Web.

Zgjidhje që kërkojnë një problem

Për shkak të rritjes së AI slop, euforia e vazhdueshme e AI që ushqen tregjet financiare dhe garës për të dominuar ekonominë e re rreth këtyre teknologjive, dizajnerët e produkteve janë ndodhur të bllokuar në mes, sipas disa analistëve të dizajnit të përvojës së përdoruesit (UX).

“Në hapësirën e dizajnit, ka shumë presion për t’i treguar aksionarëve, ‘Shikoni, vendosëm AI në produktin tonë’,” tha Kate Moran, zëvendës-presidente e kërkimit dhe përmbajtjes në Nielsen Norman Group, një firmë kërkimi dhe dizajni që këshillon studiues dhe dizajnerë UX globalë.

“Kjo është dizajn i udhëhequr nga teknologjia, duke filluar me mjetin dhe pastaj duke u përpjekur të gjesh një problem që potencialisht mund ta zgjidhë ai mjet. Ka presion për të nisur nga zgjidhja dhe për të punuar mbrapsht për të gjetur problemin, gjë që është e kundërt me mënyrën se si duhet bërë dizajni,” tha ajo.

Në vitet e kaluara, dizajnerët e produkteve janë detyruar të integrojnë AI kudo, tha Moran, edhe kur mund të mos kishte kuptim.

Këtë vit, AI slop hyri edhe në botën fizike, me hardware konsumatorësh të fokusuar te AI, si Humane AI Pin, që mori kritika të ashpra nga përdorues dhe drejtues, përfshirë CEO-n e Logitech, Hanneke Faber.

“Çfarë ka atje jashtë është një zgjidhje që kërkon një problem që nuk ekziston,” tha Faber në një intervistë për Bloomberg.

Nga kundërshtimi aktiv deri te mosinteresi pasiv

Meta ka qenë veçanërisht aktive në përdorimin e mjeteve dhe përmbajtjes së gjeneruar nga AI, duke lançuar këtë vit një aplikacion të dedikuar tërësisht për “AI slop”.

Për të konkurruar me aplikacionin Sora të OpenAI, që ndihmon përdoruesit të gjenerojnë video me AI, Meta prezantoi në tregjet evropiane aplikacionin “Vibes” në nëntor. Kompania e përshkruan platformën si “një feed krejt të ri ku mund të krijosh dhe ndash video të shkurtra të gjeneruara nga AI, të rimiksosh përmbajtje nga të tjerët dhe të eksplorosh një botë mundësish imagjinative.”

Por sipas të dhënave të brendshme që ka parë Business Insider, Vibes nuk ka pasur shumë sukses në Evropë, duke sjellë vetëm 23,000 përdorues aktivë ditorë në javët e para pas lansimit. Audiencat më të mëdha ishin në Francë, Itali dhe Spanjë, me 4,000 deri në 5,000 përdorues aktivë ditorë në secilin vend.

Pse më shumë AI nuk është gjithmonë zgjidhja

Sipas Moran, mjetet e AI shpesh nuk janë ato që përdoruesit kërkojnë në një produkt ose shërbim digjital. Ato mund të ngatërrojnë përdoruesit duke sfiduar kuptimin e tyre bazik se si duhet të funksionojnë këto shërbime, çfarë ajo e quan “modeli mendor”.

Për Daniel Mügge, një studiues në Universitetin e Amsterdamit që studion qeverisjen evropiane të AI përmes projektit RegulAite, kjo përfaqëson një problem më të madh me prioritetet e kompanive teknologjike.

“Mendoj se ajo që është e qartë dhe duhet të shqetësojë në mënyrë reale është se një numër i këtyre kompanive janë përfshirë në një lloj gare mes tyre,” i tha ai Euronews Next.

“Duket se ka një lloj lojëje të dëshpëruar ‘të gjitha ose asgjë’ nga disa kompani të mëdha teknologjike, që në thelb bastojnë gjithçka nëse mund të gjejnë një mënyrë për të mposhtur OpenAI-n në lojën e tyre,” shtoi ai.

Sipas Mügge, AI-ja gjeneruese ka marrë një sasi disproporcionale vëmendjeje, duke marrë parasysh ndikimin e saj relativisht të kufizuar në ekonominë e gjerë. Ai tha se Bashkimi Evropian do të kishte më shumë përfitim duke investuar në AI që trajton çështje specifike shoqërore, si robotika ose prodhimi.

“Shohim se një pjesë e madhe e investimeve në AI përfundon në aplikacione që e bëjnë shoqërinë më të keqe dhe jo më të mirë,” tha Mügge, duke përmendur mjetet e AI-së në reklamim si një shembull të një aplikacioni që ai e konsideron aktivisht të dëmshëm.

A mund të jetë AI “e zakonshme” më e dobishme në afat të gjatë?

Reagimi ndaj sasisë së madhe të AI slop që po pushton internetin ka bërë që disa faqe, përfshirë Pinterest dhe YouTube, të prezantojnë veçori që lejojnë përdoruesit të kufizojnë sasinë e përmbajtjes së gjeneruar nga AI që shohin.

Veçoritë e tilla, së bashku me mjetet më praktike të AI që kërkojnë pak ndërveprim nga përdoruesi, janë pika pozitive në përvojën online të përdoruesit, tha Moran.

“Gjërat që kjo teknologji mund të bëjë dhe që janë me të vërtetë të dobishme, dhe që në fakt po ndryshojnë produktet që dizajnojmë dhe mënyrën se si punojmë, nuk janë gjërat seksi,” tha ajo.

Si Mügge ashtu edhe Moran bien dakord se duket se situata po ndryshon, ndërsa euforia e AI-së i lë vend një dizajni më të qëllimshëm të produkteve dhe strategjisë që fokusohet tek ndikimi.

“Nuk e di kush e di se çfarë do të vijë më pas ose ku do të zhvillohet teknologjia nga këtu,” tha Moran.

“Tani për tani, këto veçori më të vogla dhe më të përqendruara janë shumë më të lehta për t’u përdorur nga njerëzit, dhe edhe nëse nuk janë të bukura ose tërheqëse, ato mund të bëjnë një ndryshim shumë të madh në jetën e njerëzve,” shtoi ajo.