A do të ketë pasoja për Serbinë pas festimit të ditës së Republikës Sërpska?
Festimi i ditës së Republikës Srpska dhe pjesëmarrja e Serbisë në kremtimin e kësaj feste antikushtetuese për Bosnje-Hercegovinën është një provokim serioz jo vetëm për rajonin, por edhe për komunitetin ndërkombëtar që mbron fuqishëm ruajtjen e sovranitetit boshnjak dhe integritet, shkruan gazeta serbe Danas.
Gazeta raporton reagimet e bashkësisë ndërkombëtare pas kremtimit të ditës së Republikës Srpska, në të cilën parakaluan lidershipi i lartë serb, duke përfshirë ministrin serb të Mbrojtjes Millosh Vuçeviq, kryetarin e Kuvendit të Serbisë, Vladimir Orliq dhe shefin e Shtabi i Përgjithshëm i Ushtrisë Serbe Milan Mojsiloviq.
Danas shkruan se Bashkimi Evropian ka reaguar përmes zëdhënësit të tij Peter Stano pas festimit të ditës së Republikës Srpska, gjegjësisht se duhet të ruhet sovraniteti, integriteti territorial, rendi kushtetues dhe njohja ndërkombëtare e BeH-së.
“Të gjitha aktivitetet kundër këtyre parimeve çojnë në pasoja të rënda. BE u kërkon vazhdimisht të gjitha partive politike që të përmbahen nga retorika dhe aktivitetet provokuese, veçanërisht ato në Republika Srpska që vënë në pikëpyetje sovranitetin, integritetin territorial dhe unitetin e shtetit,” tha Stano.
Ka reaguar edhe kryetari i Komisionit për Punë të Jashtme të Bundestagut gjerman, Michael Roth, i cili ka vlerësuar se pjesëmarrja e Serbisë në kremtimin e ditës antikushtetuese të Republikës Srpska paraqet një tjetër shenjë shqetësuese.
“Presidenti serb Aleksandar Vuçiq dhe regjimi i tij nuk kujdesen për vlerat evropiane. Ato përfaqësojnë një rrezik sigurie për paqen dhe stabilitetin në rajon”, ka shkruar Michael Roth në rrjetin social X.
Balsha Bozhoviq, kryetar i bordit ekzekutiv të Akademisë Rajonale për Zhvillimin e Demokracisë, thotë se Serbia tashmë po i vuan pasojat, pasi rruga e saj drejt BE-së është e ngrirë.
“BE është gjithnjë e më e ashpër në veprimet e saj ndaj Vuçiqit dhe presin një shtrëngim të kësaj retorike në periudhën e ardhshme. Politika e Vuçiqit po krijon destabilitet dhe telashe në rajon. Dodik inkurajohet në synimet e tij secesioniste, sepse regjimet në Beograd dhe Moskë qëndrojnë pas tij me forcën e tyre. Nëse shikoni deklaratat e Vuçiqit për BeH-në, do të shihni se ai nuk po flet më për sovranitetin e BeH-së”, thekson Bozoviq, duke shtuar se shefi i Shtabit të Përgjithshëm serb nuk ka çfarë të kërkojë në festimin e ditës antikushtetuese të Republika Srpska.
“Kreu britanik i punëve të jashtme tha dje se Serbia është një përfaqësuese ruse. Është hera e parë që thuhet kaq qartë dhe me zë të lartë”, ka thënë Bozoviq.
Kryetarja e Komitetit Serb të Helsinkit, Sonja Biserko, thotë se qytetarët serbë duhet të përgatiten sepse Vuçiq po e çon vendin në konflikte të reja. Beogradi zyrtar mbështet hapur deklaratat separatiste të Milorad Dodik, inkurajon përmbysjen e rendit kushtetues të BeH dhe legjitimon krimet kundër boshnjakëve dhe kroatëve gjatë luftës nga viti 1992 deri në 1995.
“Këto synime janë të përfshira edhe në Kartën për Hapësirën Kulturore Serbe, e cila është një nga një seri dokumentesh që zyrtarisht punojnë drejt bashkimit të Serbisë dhe Republikës Srpska. Aleksandar Vulin, si zëdhënës kryesor i projektit “Bota Serbe”, ka përsëritur me këtë rast se “procesi i ribashkimit të serbëve ka filluar dhe nuk mund të ndalet”, tha Biserko.
Profesori Zarko Korac beson se Vuçiq dërgoi një delegacion të madh nga Serbia në kremtimin e ditës së Republikës Srpska, e cila përfaqëson “grupin e zakonshëm të njerëzve që nuk heqin dorë nga Kosova”.
“Megjithë pompozitetin dhe uniformat, tubimi ishte në thelb një fiasko. As Vuçiq nuk vendosi të vinte në festë, e as kryeministri hungarez i pritshëm Orban nuk erdhi”, thotë Korac, duke shtuar se në Banja Luka nuk kanë ardhur as përfaqësues të shtetit nga Mali i Zi.