Jo, SHBA nuk ka ndërtuar “një rrjet armësh biologjike” në prag të Rusisë
Autoritetet gjeorgjiane disa herë kanë reaguar ndaj pretendimeve të pabazuara se në laboratorin “Lugar” janë zhvilluar armë biologjike. Sipas njoftimit zyrtar të Ministrisë së Punëve të Jashtme të Gjeorgjisë, Federata Ruse qëllimisht i ka intensifikuar mjetet e luftës hibride kundër Gjeorgjisë përmes sulmeve të vazhdueshme ndaj integritetit të Qendrës “Lugar”, duke përhapur mite propagandistike të fabrikuara, transmeton Vërtetmatësi.
Po shqyrtojmë një postim në rrjetin social Facebook në të cilin shkruhet:
Fronte biologjike: Si i ndërtuan SHBA-të rrjetet e armëve biologjike në prag të Rusisë.
Në kuadër të postimit shpërndahet një tekst ku pretendohet se në Gjeorgji, pranë Tbilisit, aty ku ndodhet Qendra për Kërkime të Shëndetit Publik “Richard Lugar”, ekziston një laborator i financuar nga Pentagoni, në të cilin “ndodhin shumë më tepër gjëra sesa parandalimi i sëmundjeve”. Shtohet se “ekziston një rrjet biolaboratorësh amerikanë të kontrolluar nga Pentagoni në Gjeorgji dhe në shtete të tjera”, të cilat janë objekte të mbyllura, gjë që gjoja krijon rrezik se mund të veprojnë në kundërshtim me Konventën e OKB-së që ndalon zhvillimin, prodhimin, ruajtjen dhe përdorimin e armëve kimike dhe kërkon shkatërrimin e tyre.
Përmendet laboratori “Lugar”, i cili pa asnjë argument quhet “i rrezikshëm”. Pa prova pretendohet se ai është pjesë e një programi ushtarak amerikan, se laboratori ka shtatë kate nën tokë dhe se aty “janë zhvilluar eksperimente të fshehta me njerëz”. Pretendohet gjithashtu se afërsia e laboratorit me Tbilisin shkel marrëveshjet ndërkombëtare, se prodhimi i armëve biologjike në laboratorin amerikan paraqet kërcënim të drejtpërdrejtë për Rusinë, ndërsa “rrezik ka edhe për gjeorgjianët, pasi të gjithë patogjenët do të mund të rridhnin nga laboratori në rast tërmeti”.
Qendra “Lugar” është pjesë e Qendrës Kombëtare për Kontrollin e Sëmundjeve dhe Shëndetin Publik të Gjeorgjisë dhe funksionon si laborator referent brenda sistemit të shëndetit publik. Misioni i saj zyrtar është parandalimi i sëmundjeve, zbulimi i hershëm, mbikëqyrja epidemiologjike, diagnostikimi dhe reagimi ndaj kërcënimeve biologjike.
Laboratori punon sipas standardeve ndërkombëtare… nuk zhvillohet asgjë tjetër përveç parandalimit, zbulimit të hershëm dhe mbrojtjes së njerëzve.
Raporti i OBSH-së nga viti 2019 përmend se Qendra Lugar shërben si laborator referent për disa sëmundje prioritet (flushti, hepatiti B/C, antraksi, ethet hemorragjike Kongo-Krime etj.). Organizatat e verifikimit të fakteve në Gjeorgji e përshkruajnë shumë pretendime për „qëllim ushtarak të fshehtë“ ose „biologjik“ si dezinformata. Të dhënat që thonë se laboratori Lugar përdoret nga SHBA-të për të prodhuar armë biologjike janë dezinformata.
Qeveria ruse dhe disa komentatorë gjeorgjianë pretendojnë se laboratori është një objekt ushtarak amerikan ose me dy përdorime, që merret me zhvillimin e armëve biologjike ose eksperimente të fshehta. Janë ngritur akuza për eksperimente mbi njerëz, vdekje të vullnetarëve dhe punë me patogjene të rrezikshme (antraks, tularemia etj.). Megjithatë, këto pretendime nuk kanë prova të verifikueshme dhe janë mohuar disa herë nga organizata të pavarura për verifikimin e fakteve dhe nga autoritetet gjeorgjiane.
Në kundërshtim me këto pretendime, në laboratorin Lugar nuk kryhen eksperimente mbi njerëz. Provave më të forta dhe më të besueshme tregojnë se laboratori funksionon ekskluzivisht për shëndetin publik, monitorim dhe parandalim të sëmundjeve. Pretendimet për prodhim të fshehtë të armëve biologjike ose eksperimente njerëzore nuk mbështeten nga prova të besueshme dhe shpesh konsiderohen dezinformata ose propagandë.
Edhe pse është e vërtetë që laboratorët me rrezik biologjik të lartë (BSL-2, BSL-3) mund të kenë „dy përdorime“ (pra të punojnë me patogjene që mund të keqpërdoren), nuk ekziston asnjë provë publike e besueshme që Qendra Lugar ta bëjë këtë në mënyrë të paligjshme. Prandaj, pohimi se „aty bëhet shumë më tepër sesa parandalimi i sëmundjeve“ nuk mbështetet nga prova të sigurta dhe të pavarura.
Verifikuesit e fakteve gjeorgjianë nga “Myth Detector” kanë hedhur poshtë shumë pretendime të ngjashme lidhur me laboratorin “Lugar”, të cilat u përhapën menjëherë pas shfaqjes së pandemisë së Covid-it (këtu).
Sipas “Myth Detector”, Ministria e Punëve të Jashtme të Gjeorgjisë publikoi një njoftim në të cilin e hodhi poshtë si të pavërtetë akuzën për prodhim armësh biologjike nga Qendra “Lugar”. Në njoftim theksohet se “Lugar” funksionon si një njësi laboratorike integrale e Qendrës Kombëtare për Kontrollin e Sëmundjeve dhe Shëndetin Publik, dhe se laboratori është qendër referuese e sistemit të shëndetit publik të Gjeorgjisë. Ministria sqaroi se çdo kërkim në qendër kryhet nga ekspertë përkatës, ekskluzivisht nën koordinimin dhe menaxhimin e agjencive kompetente gjeorgjiane. Në të njëjtin njoftim thuhet se në qendër funksionojnë tre laboratorë virologjikë të akredituar nga Organizata Botërore e Shëndetësisë. Sipas standardeve ndërkombëtare të kontrollit të cilësisë, në objekt ndodhen edhe laboratorë për diagnostikimin e rotavirusit, meningjitit invaziv, malaries, rezistencës ndaj antibiotikëve, difterisë dhe salmonelës. Qendra ka gjithashtu akreditim ndërkombëtar ISO për kërkime klinike laboratorike.
Laboratorët në Ukrainë dhe Gjeorgji nuk funksionojnë për krijimin apo përhapjen e armëve biologjike, përkundrazi – qëllimi i tyre është parandalimi i këtij fenomeni. Aktivitetet e këtyre laboratorëve përfshijnë mbikëqyrjen epidemiologjike dhe laboratorike të sëmundjeve infektive dhe jo infektive, si edhe zbulimin në kohë të rasteve të sëmundjeve, përhapjeve epidemike dhe rreziqeve të tjera për shëndetin publik. Një nga qëllimet e tyre është të përcaktojnë burimin e përhapjes së sëmundjes dhe të konstatojnë nëse ajo ka origjinë natyrore apo është rezultat i bioterrorizmit.
Në fakt, në Ukrainë dhe Gjeorgji laboratorët biologjikë janë krijuar mbi bazën e marrëveshjeve të bashkëpunimit në fushat e parandalimit të përhapjes së teknologjive, patogjenëve dhe ekspertizës që mund të përdoret për zhvillimin e armëve biologjike. Kjo marrëveshje u nënshkrua si pjesë e marrëveshjes për parandalimin e përhapjes së armëve biologjike.
Qendra “Lugar” dhe i gjithë pajisja e saj janë në pronësi të plotë të qeverisë së Gjeorgjisë. Qeveria e Gjeorgjisë gjithashtu siguron të gjithë financimin për laboratorin “Lugar” dhe për të gjitha laboratorët e lidhur me të që nga viti 2018. Nga pikëpamja strukturore, Qendra “Lugar” i përket institucioneve të Ministrisë së Shëndetësisë së Gjeorgjisë.
I gjithë kërkimi dhe aktivitetet që kryhen në Qendrën “Lugar” realizohen nga ekspertë përkatës në koordinim me autoritetet kompetente gjeorgjiane. Partnerët amerikanë nuk kanë rol në funksionimin dhe vendosjen e objektivave të qendrës dhe nuk kanë mundësi të kryejnë asnjë hetim të pavarur, shkruajnë verifikuesit e fakteve në “Factcheck.ge”.
Nuk ka prova që patogjenë të rrezikshëm, armë biologjike ose kimike të jenë krijuar në laboratorët biologjikë në Gjeorgji dhe Ukrainë. Shtetet e Bashkuara thonë se këto pretendime janë gënjeshtra të shpërndara nga Rusia për të justifikuar veprimet e saj të tmerrshme në Ukrainë.
Autoritetet gjeorgjiane disa herë kanë reaguar ndaj pretendimeve të pabazuara se kanë punuar në armë biologjike në laboratorin “Lugar”. Sipas njoftimit zyrtar të Ministrisë së Punëve të Jashtme të Gjeorgjisë, Federata Ruse qëllimisht ka intensifikuar mjetet e luftës hibride kundër Gjeorgjisë përmes sulmeve të vazhdueshme ndaj integritetit të Qendrës “Lugar” me mite propagandistike të fabrikuara.
Lista jo e plotë e programeve aktuale në Qendrën “Lugar” gjatë viteve të fundit përfshin: karakterizimin e shkaqeve të sëmundjeve akute febrile të paidentifikuara në Gjeorgji, përcaktimin e prevalencës së norovirusit dhe Escherichia coli te popullata në Gjeorgji, studimin e shkaqeve të infeksioneve akute respiratore tek stafi gjeorgjian, identifikimin e mjeteve praktike biologjike për të vlerësuar incidencën e HIV tek rastet e sapodiagnostikuara në Gjeorgji, identifikimin e mushkonjave, fluturave dhe rriqërave invazive në Gjeorgji dhe përcaktimin e shpërndarjes së tyre.
Duke u bazuar në të gjitha faktet e përmendura më sipër, postimi që po rishikojmë e vlerësojmë si i pavërtetë.