Deponia rajonale në Novac do të mbyllë 16 deponi që funksionojnë pa asnjë standard

Këtë vit, qytetarët në të gjitha 18 komunat në rajonet e Pellagonisë dhe Jugperëndimit do të marrin kontejnerë për asgjësimin dhe përzgjedhjen e mbeturinave, ndërsa ndërmarrjet e shërbimeve publike do të marrin kamionë në madhësi të ndryshme për mbledhjen efikase të mbeturinave. Investimet janë një pararendës i zbatimit të Qendrës Rajonale për Menaxhimin e Mbeturinave, e cila, për nevojat e 350,000 banorëve të dy rajoneve, do të ndërtohet në Komunën e Novacit. Përveç një deponi qendrore, qendra do të ketë edhe katër stacione transferimi, si dhe disa qendra grumbullimi. Qendra rajonale do të duhet të mbyllë 16 deponi që aktualisht funksionojnë pa asnjë standard. Sot në Shkup, në prani të Ambasadorit të Suedisë, Ola Sulstrom, Zëvendësministres së Mjedisit dhe Planifikimit Hapësinor, transmeton Portalb.mk.

Sot në Shkup, në prani të ambasadorit të Suedisë, Ola Sulstrom, zëvendësministres së Mjedisit dhe Planifikimit Hapësinor, Ane Lashkoska, dhe ministrit të Vetëqeverisjes Lokale, Zllatko Perinski, u mbajt Forumi Rajonal për Menaxhimin e Mbeturinave “Së bashku për një Rajon pa Mbeturina: Drejt një sistemi rajonal funksional dhe të qëndrueshëm”, në të cilin zëvendësministrja Lashkoska theksoi se deponitë ilegale, infrastruktura e pamjaftueshme dhe burimet e kufizuara nuk mund të kapërcehen në mënyrë efektive nga komunat individualisht, prandaj është e nevojshme një qasje rajonale.

Ngjarja u organizua në kuadër të projektit të financuar nga Suedia dhe zbatuar nga SALAR International, duke evidentuar progres konkret si krijimi i Bordit ndërkomunal dhe zbatimi i pjesërishëm i planeve lokale të veprimit. Fokusi kryesor ishte zhvillimi i Planit të ri rajonal 2027–2032, i cili synon të përmirësojë koordinimin, investimet infrastrukturore dhe shërbimet për qytetarët, në përputhje me standardet evropiane. U theksua se tashmë janë siguruar financime nga BERZH dhe donatorë ndërkombëtarë, ndërsa suksesi i reformave varet nga bashkëpunimi i fortë ndërkomunal, angazhimi lokal dhe përfshirja e publikut për të adresuar sfida si deponitë ilegale dhe mungesa e kapaciteteve

Forumi u hap nga ambasadori i Suedisë, Ola Sulström, ndërsa fjalime hyrëse mbajtën Ane Lashkoska, zëvendësministre e Mjedisit dhe Planifikimit Hapësinor, Zllatko Perinski, ministër i Vetëqeverisjes Lokale, Dushica Perishiq, drejtore ekzekutive e BNJVL-së, dhe Ryan Knox, drejtor ekzekutiv i SALAR International. Forumi po mbahet në kuadër të projektit “Menaxhimi i qëndrueshëm i mbeturinave në nivel lokal”, i financuar nga Suedia dhe i zbatuar nga SALAR International, në bashkëpunim me Ministrinë e Mjedisit dhe Planifikimit Hapësinor, Ministrinë e Vetëqeverisjes Lokale dhe BNJVL.

Forumi vjen si vazhdim i proceseve tashmë të vendosura dhe rezultateve të arritura, duke përfshirë krijimin e Bordit ndërkomunal të menaxhimit të mbeturinave (BNMM) për rajonet e Pellagonisë dhe Jugperëndimit, si një mekanizëm kyç për koordinimin dhe vendimmarrjen e përbashkët të komunave. Në të njëjtën kohë, progresi është tashmë i dukshëm në planet aktuale të veprimit lokal – 32% e aktiviteteve janë zbatuar plotësisht, 45% janë në vazhdim dhe 23% janë në përgatitje. Në të njëjtën kohë, roli aktiv në rritje i komunave, koordinimi i forcuar institucional dhe mbështetja nga partnerët ndërkombëtarë krijojnë kushte të favorshme për forcimin e mëtejshëm të reformave. Themelet janë hedhur tashmë dhe fokusi po zhvendoset në fazën tjetër.

Pikërisht në këtë kontekst Forumi bashkon palët kryesore të interesuara për të përcaktuar hapat e ardhshëm që lidhen me aspektet strategjike dhe operacionale të krijimit të një BNMM funksional, i cili njihet si një projekt kyç që do të sjellë ndryshime të rëndësishme. Fokusi do të jetë në ciklin e ri të planifikimit rajonal, i cili do të kryhet paralelisht me zbatimin e planeve aktuale të veprimit lokal, investime të mëtejshme në infrastrukturë, koordinim institucional, përmirësimin e operacionalitetit dhe ndërtimin e besimit përmes përfshirjes së publikut.

Sa i përket Planit të ri rajonal të menaxhimit të mbeturinave për dy rajonet (2027–2032), i cili do të zhvillohet në periudhën e ardhshme nga komunat me mbështetjen e SALAR International, ai do të shërbejë si mjet praktik për përkthimin e qëllimeve strategjike në aktivitete specifike dhe të kufizuara në kohë. Është thelbësor për zbatimin e mëtejshëm të RUSO dhe do të mundësojë koordinim më efikas, përdorim më të mirë të burimeve dhe krijimin gradual të një sistemi modern në përputhje me standardet evropiane, i cili do të ofrojë shërbime me cilësi më të mirë dhe një mjedis më të pastër për qytetarët.

Zëvendësministrja e Mjedisit Jetësor dhe Planifikimit Hapësinor Ane Lashkoska, theksoi se plani rajonal i menaxhimit të mbeturinave nuk është vetëm detyrim administrativ, por një mjet thelbësor për zgjidhjen e një prej sfidave më të mëdha me të cilat përballen komunat – deponitë ilegale, infrastruktura e pamjaftueshme dhe kapacitetet e kufizuara për menaxhimin efikas të mbeturinave.

“Duke vepruar së bashku, mund të ndërtojmë një sistem modern dhe të qëndrueshëm që do të ofrojë shërbim më të mirë për qytetarët, mbrojtje të mjedisit dhe përdorim më efikas të burimeve financiare. Ky projekt nuk është vetëm një investim në infrastrukturë, por një investim në të ardhmen e komunave tona”, theksoi Lashkoska.

Ajo potencoi se burimet financiare janë siguruar përmes një kredie nga Banka Evropiane për Rindërtim dhe Zhvillim (BERZH), si dhe granteve të konsiderueshme nga Suedia dhe Zvicra, ndërsa pajisjet dhe makineritë e nevojshme janë vënë tashmë në dispozicion në terren.

“Kushtet për realizim janë vendosur – tani faktori kyç është angazhimi, koordinimi dhe vendosmëria jonë në nivel lokal. Mbështetja dhe pjesëmarrja aktive e komunave janë thelbësore për suksesin e këtij procesi”, theksoi Lashkoska, duke bërë thirrje për partneritet të fortë ndërkomunal dhe zbatim të vazhdueshëm të vendimeve të marra.

Ministria e Mjedisit Jetësor dhe Planifikimit Hapësinor thekson bashkëpunimin afatgjatë të suksesshëm me Mbretërinë e Suedisë dhe BE-në në procesin e krijimit të sistemeve rajonale të menaxhimit të mbeturinave, si një nga proceset më të rëndësishme të reformës së infrastrukturës dhe mjedisit në vend.

Me ndërtimin e tre deponive rajonale në këto rajone, do të mundësohet menaxhimi modern i mbetjeve për rreth 1 milion banorë në vend. Bashkimi Evropian e ka vlerësuar ngritjen e sistemeve rajonale të menaxhimit të mbetjeve si një nga prioritetet kombëtare në procesin negociator të Maqedonisë së Veriut për anëtarësim në BE.

Deponi ilegaleDeponi rajonaleMinistria e Mjedisit Jetësor dhe Planifikimit Hapësinor (MMJPH)Ndotja e tokës mbeturina