Monedhat digjitale të Bankës Qendrore Evropiane (BQE) nuk do të futen në treg këtë vit. Në mënyrë specifike, BQE synon të jetë gati për një emetim të mundshëm të parë të euros dixhitale në vitin 2029, duke supozuar se rregullorja miratohet në vitin 2026. Gjithashtu, nuk është e vërtetë të thuhet se futja e monedhave digjitale të BQE-së është “fundi i privatësisë financiare”. BQE citon pikërisht të kundërtën si një nga parimet pas dizajnit të euros digjitale, përkatësisht mbrojtjen e privatësisë, shkruan Vërtetmatësi.
Po shqyrtojmë një postim në rrjetin social Facebook që thotë:
Ata e quajtën një teori konspiracioni. Ata thanë se nuk do të ndodhte kurrë. Tani, është këtu. Presidentja e Bankës Qendrore Evropiane (BQE), Christine Lagarde, ka konfirmuar se monedhat digjitale të bankës qendrore (CBDC) do të futen në përdorim këtë vit.
ÇFARË DO TË THOTË KJO? Kontroll total financiar – Çdo transaksion do të gjurmohet dhe kontrollohet nga shteti. Fundi i privatësisë financiare – Paratë e gatshme do të hiqen gradualisht dhe çdo euro që shpenzoni do të gjurmohet. Para të programueshme – Qeveria do të vendosë se çfarë mund të blini, sa mund të shpenzoni dhe madje ku mund ta blini.
PLANI I GLOBALISTËVE PËR KONTROLL: Identiteti Digjital + CBDC = Asnjë transaksion pa miratimin e shtetit. Sistemi i Kreditit Social = Kufizime shpenzimesh bazuar në sjelljen tuaj, aktivitetin në mediat sociale dhe gjurmën e karbonit. Kriza të rreme = Ata po krijojnë kolaps ekonomik, histeri klimatike dhe panik lufte për të imponuar këtë sistem distopik. Ryshfeti për faljen e borxhit = “Regjistrohuni për sistemin e ri dhe ne do t’i fshijmë borxhet tuaja.” Shumë do të bien në kurth. MOMENTI KA ARDHUR – JU DUHET TË ZGJIDHNI. A doni që shteti të kontrollojë çdo aspekt të financave tuaja? A doni që aftësia juaj për të blerë ushqim, udhëtime dhe shërbime të varet nga bindja juaj? Apo do ta refuzoni sistemin e tyre dhe do të luftoni për liri financiare?
Nuk është e vërtetë që Presidentja e Bankës Qendrore Evropiane (BQE), Christine Lagarde, ka konfirmuar se këtë vit do të futen në përdorim monedhat digjitale të bankave qendrore (CBDC). Siç mund të shihet nga fjalimi i saj i fundit publik, ajo njoftoi se më 21 shtator 2026 do të lançohet Pontes, i cili nuk është i njëjtë me euron dixhitale. Pontes është një infrastrukturë për transaksione midis institucioneve financiare, jo një portofol i ri digjital për qytetarët dhe pagesat e tyre të përditshme në dyqane. Banka Qendrore Evropiane e përshkruan në mënyrë të qartë Pontes si një zgjidhje për “transaksionet me shumicë të aseteve të tokenizuara”. Kjo do të thotë që bankat dhe pjesëmarrësit e tjerë të tregut financiar po hyjnë në një infrastrukturë të re për asetet financiare digjitale ose të tokenizuara. Pontes nuk është i njëjtë me euron digjitale.
Sa i përket monedhave digjitale të bankave qendrore, ato nuk do të futen në përdorim këtë vit. Në veçanti, Banka Qendrore Evropiane synon të jetë gati për një emetim të mundshëm të parë të euros dgjitale në vitin 2029, duke supozuar se rregullorja e euros dixhitale miratohet në vitin 2026.
Projektimi zyrtar i euros digjitale nuk parashikon që BQE-ja të jetë në gjendje të identifikojë drejtpërdrejt përdoruesit dhe transaksionet e tyre. Në pagesat jashtë linje, sipas BQE-së, detajet e transaksionit do të jenë të njohura vetëm për paguesin dhe marrësin, në një mënyrë të krahasueshme me paratë e gatshme. Në pagesat online, ofruesit e shërbimeve të pagesave do të kenë detyrime që lidhen me rregullat kundër pastrimit të parave, siç është rasti me llogaritë bankare të sotme, por Eurosistemi nuk do të jetë në gjendje të lidhë drejtpërdrejt transaksionet me një përdorues specifik. Prandaj, nuk mund të thuhet se futja e një monedhe digjitale do të thotë automatikisht “shteti do të monitorojë çdo transaksion”.
Edhe kur paguani në internet, ne do të sigurohemi që aktivitetet tuaja financiare të mbeten tuajat. Eurosistemi nuk do të jetë në gjendje t’ju lidhë drejtpërdrejt me pagesat tuaja. Euro digjitale do të jetë një e mirë publike, kështu që ne kurrë nuk do t’i përdorim të dhënat tuaja për qëllime komerciale, thuhet në faqen e internetit të Bankës Qendrore Evropiane.
Sipas faqes së internetit të Bankës Qendrore Evropiane, kur pyeten “kush tjetër do të kishte qasje në të dhënat tuaja”, përgjigjja e dhënë është:
Ashtu si me metodat e tjera të pagesave digjitale, ndërmjetësit si banka juaj do të kenë qasje vetëm në të dhënat personale që janë të nevojshme për t’u përmbajtur ligjeve të BE-së, siç janë rregulloret kundër pastrimit të parave dhe financimit të terrorizmit. Për të përdorur të dhënat tuaja për qëllime komerciale, ata do të kenë nevojë për pëlqimin tuaj të qartë.
Gjithashtu shton se të dhënat në dispozicion të BQE-së do të pseudonimizohen, që do të thotë se banka nuk do të shohë asnjë të dhënë personale që mund t’ju identifikojë.
Banka juaj do të ketë qasje në informacionin minimal të kërkuar për t’u përputhur me ligjin e BE-së. Ne jemi të përkushtuar të përdorim teknologjitë më të fundit për të përmirësuar privatësinë dhe vazhdojmë të vlerësojmë masa të reja që mund të jenë të realizueshme dhe efektive. Ne do të monitorohemi nga autoritete të pavarura të mbrojtjes së të dhënave për të siguruar që ne i përmbahemi ligjit të mbrojtjes së të dhënave të BE-së – rregullat më të forta të privatësisë dhe sigurisë në botë, thuhet në faqen e internetit.
Nuk është e vërtetë që futja e monedhave digjitale të BQE-së është “fundi i privatësisë financiare”, siç thuhet në njoftim. BQE-ja deklaron pikërisht të kundërtën si një nga parimet pas dizajnit të euros digjitale: mbrojtja e privatësisë. Euro digjitale jashtë linje ka për qëllim të ketë një nivel privatësie të ngjashëm me paratë e gatshme, ndërsa për pagesat online, ndërmjetësit e pagesave do të duhet të zbatojnë rregullat ekzistuese për parandalimin e krimit financiar. Kjo, sigurisht, nuk do të thotë anonimitet absolut. Por “jo absolutisht anonim” dhe “shteti do të gjurmojë çdo pagesë tuajën” nuk janë e njëjta gjë.
Gjithashtu nuk është e vërtetë që paratë e gatshme do të hiqen gradualisht. BQE-ja e përcakton euron dixhitale si një formë dixhitale të parave të gatshme, e cila duhet të plotësojë kartëmonedhat dhe monedhat, jo t’i zëvendësojë ato. Në strategjinë e saj, BQE-ja deklaron në mënyrë të qartë se qëllimi i euros digjitale nuk është të zëvendësojë paratë fizike.
Nuk është e vërtetë që qeveria do të vendosë se çfarë mund të blini. BQE bën dallimin e qartë midis euros digjitale dhe parasë së programueshme. Paraja e programueshme mund të kufizohet në një qëllim, vendndodhje ose periudhë specifike, ngjashëm me një kupon. Por BQE deklaron se euro dixhitale nuk do të jetë para e programueshme dhe se nuk do të ketë kufizime se ku, kur ose me kë mund të përdoret. Ekzistenca e mundësisë së pagesave automatike ose të kushtëzuara nuk është e njëjtë me qeverinë që përcakton se çfarë mund të blini.
Njoftimi nuk ofron prova të një lidhjeje shkakësore midis identitetit digjital dhe CBDC-së me të cilën shteti do të miratonte çdo pagesë. Përkundrazi, dizajni aktual i euros digjitale parashikon përdorimin e saj përmes ndërmjetësve të pagesave, ndërsa BQE deklaron se vetë Eurosistemi nuk do të jetë në gjendje të identifikojë drejtpërdrejt përdoruesit përmes të dhënave të transaksioneve. Rregullat kundër pastrimit të parave dhe financimit të terrorizmit ekzistojnë ende sot për transaksionet bankare.
Ndryshe nga sa thuhet në botimin që po shqyrtojmë, nuk ka prova në projektin zyrtar për euron digjitale që funksioni i tij do të jetë lidhja e pagesave me sjelljen e qytetarëve, aktivitetin në rrjetet sociale, pikëpamjet politike ose të tjera, “kreditin social” ose gjurmën e karbonit. Projekti aktual i BQE-së nuk parashikon një mekanizëm sipas të cilit qytetarët do të merrnin falje borxhi në këmbim të përdorimit të euros digjitale.
BQE-ja parashikon që bankat dhe ndërmjetës të tjerë pagesash të shpërndajnë euron digjitale. Në vitin 2026, 36 ofrues të shërbimeve të pagesave u zgjodhën për të marrë pjesë në projektin pilot të euros digjitale. Megjithatë, vetë projekti pilot i euros digjitale nuk është planifikuar të fillojë deri në gjysmën e dytë të vitit 2027.
“Vërtetmatës” më parë ka hedhur poshtë pretendimin se euro digjitale do të jetë “e programuar”.
Për shkak të të gjitha fakteve të mësipërme, ne e vlerësojmë botimin që po shqyrtojmë si të pavërtetë.