Hartimi i rezolutës: Maqedonia e Veriut pret që Sofja të konfirmojë identitetin maqedonas

Maqedonia po pret lëvizje nga Bullgaria mbi propozimin për të hartuar një rezolutë të përbashkët që do të konfirmonte veçantinë e identitetit dhe gjuhës maqedonase në Parlamentin Evropian. Kryeministri Hristijan Mickoski thotë se një rezolutë e tillë do të ishte një shembull për të dy vendet për të treguar se çfarë do të thotë fqinjësia e mirë dhe mbështetja e ndërsjellë, transmeton Portalb.mk.

Ai theksoi se propozimi vjen si një “përgjigje ndaj temës së hapur nga presidenti bullgar Rumen Radev” dhe deklaratës së tij se kushti i vetëm ishte vetëm ndryshimi i Kushtetutës dhe përfshirja e qytetarëve maqedonas që deklarohen si anëtarë të komunitetit bullgar.

“Prandaj thashë – në rregull, nëse ky është kushti i vetëm, këtu, para se të arrijmë te ai kusht, le të propozojmë së bashku, përmes eurodeputetëve bullgarë, një rezolutë me të cilën së bashku, si fqinjë, do të konfirmojmë identitetin e veçantë maqedonas, gjuhën e veçantë maqedonase”, thotë Mickoski.

Pastaj, shton ai, si shenjë vullneti të mirë, shteti bullgar duhet të zbatojë vendimet e Strasburgut, të cilat i referohen të drejtave të njeriut të mohuara maqedonasve në Bullgari.

“Ja, le ta bëjmë këtë së bashku, si fqinjë të mirë. Ne kemi detyrimin tonë, ata kanë detyrimin e tyre”, tha Mickoski, duke iu përgjigjur pyetjeve gazetareske gjatë një vizite në Tetovë.

Propozimi i kryeministrit, i cili u prezantua më vonë nga Antonijo Milloshoski i VMRO-DPMNE-së, shkaktoi një sërë reagimesh në komunitetin shkencor, i cili shprehu frikë se ishte një “kurth”. Shefi i diplomacisë, Timço Mucunski, duke folur për këtë temë, tha të hënën (21.07):

“Pranimi i gjestit të kryeministrit nuk lidhet me faktin, gjegjësisht me çështjen nëse besojmë në natyrën shekullore të historisë sonë, identitetit tonë apo gjuhës sonë. Gjithçka që kam lexuar si vërejtje nga publiku ekspert, po, këto janë fakte famëkeqe që ekzistojnë, janë konfirmuar nga organizatat ndërkombëtare, nga bota shkencore, por në të njëjtën kohë, komuniteti akademik duhet të jetë i vetëdijshëm edhe për realitetin politik”, tha ai.

Sipas Mucunskit, realiteti politik është se Bullgaria, pavarësisht të gjitha këtyre fakteve të pamohueshme, “mohon identitetin tonë, historinë dhe gjuhën tonë, dhe kjo nuk përfaqëson vetëm një rrezik për ne, por edhe një pengesë”.

“Sofja është aktualisht në lëvizje për të treguar nëse do të ecë përpara në shekullin e 21-të apo do të mbetet e bllokuar në retorikën e shekullit të 19-të. Dua të besoj në arsyen e progresivitetit të Sofjes, këto janë vendime të vështira, por kjo është arsyeja pse të gjithë jemi zgjedhur për të marrë vendime të vështira. Tani Sofja ka mundësinë të tregojë nëse do të qëndrojë në anën e progresit, i cili nuk është vetëm i yni, por edhe interesi evropian”, tha Mucunski.

Duke pasur parasysh se Bullgaria pretendon se problemi për fillimin e negociatave me BE-në janë vetëm bullgarët në Kushtetutë, pala maqedonase propozon që një Rezolutë e përbashkët t’i paraqitet PE-së që do të konfirmonte veçantinë e identitetit dhe gjuhës maqedonase. Kryeministri Hristijan Mickoski i dërgoi një ofertë të tillë presidentit bullgar Rumen Radev.

Maqedonia e Veriut mbetet e ngujuar në rrugëtimin drejt BE-së, shkaku i kontestit me Bullgarinë fqinje. RMV duhet t’i bëjë ndryshimet kushtetuese për të vazhduar rrugën drejt BE-së. Ndryshimi kushtetutës përfshin shtimin e bullgarëve dhe etnive tjera në Kushtetutë. Ndryshimi kërkon shumicë prej dy të tretash dhe negociatat me BE-në nuk do të fillojnë derisa të bëhen këto ndryshime. 

Kujtojmë se me kusht të ndryshimi të Kushtetutës, Maqedonia e Veriut më 19 korrik të vitit 2022 i filloi bisedimet qasëse me BE-në me mbajtjen e konferencës së parë ndërqeveritare, pas miratimit të propozimit francez të cilin Maqedonia e Veriut e miratoi më 16 korrik 2022. Propozimi atë kohë u votua në parlament pa pjesëmarrjen e opozitës së atëhershme e cila tani është në pushtet. 

Bashkimi Evropian (BE)BullgariaEurointegrime Negociata RMV-BEMarrëveshja me Bullgarinë