Rasti i “Unionit të Gazetarëve Ortodoks” (UGO) zbulon një skemë të zhvilluar mirë dhe transnacionale në të cilën ortodoksia përdoret si një instrument i fuqisë së butë dhe ndikimit gjeopolitik. Përmes menaxhimit të aftë të faqes së internetit rajonale serbe dhe rrjeteve sociale, kjo platformë arrin të anashkalojë barrierën gjuhësore dhe të infiltrojë drejtpërdrejt narrativat pro-ruse në hapësirën informative maqedonase. Qëllimi i tyre kryesor editorial në Maqedoni nuk është e vërteta, por mbjellja strategjike e dyshimit ndaj Patriarkanës Ekumenike me qëllim pengimin e integrimit të plotë të Kishës Ortodokse (KOM-KO) në botën ortodokse, shkruan Vërtetmatësi.
Shkruar nga: Ana Anastasovska
Rrjeti global mediatik “Unioni i Gazetarëve Ortodoks” (UGO), i cili është një platformë propagande pro-ruse me seli në Ukrainë, është drejtpërdrejt i pranishëm në hapësirën digjitale maqedonase dhe synon në mënyrë aktive Kishën Ortodokse Maqedonase – Kryepeshkopata e Ohrit (KOM-KO) për të arritur interesat kishtare-politike ruse. Edhe pse ky rrjet nuk ka një faqe interneti të veçantë në maqedonisht, ai vepron në Maqedoninë e Veriut përmes degës rajonale serbe, duke monitoruar dhe duke i dhënë informacion deklaratave të hierarkëve maqedonas, si dhe duke infiltruar përmbajtje në mediat lokale ortodokse.
Kjo analizë demaskon strukturën organizative të rrjetit, mënyrën se si manipulon çështjet e kishës maqedonase dhe kanalet përmes të cilave përhapet në vend.
Çfarë është rrjeti i Unionit të Gazetarëve Ortodoks?
Pas portaleve ballkanike që në dukje janë të pavarura qëndron një organizatë e centralizuar – Unioni i Gazetarëve Ortodoksë (UGO), i njohur ndërkombëtarisht si Union of Orthodox Journalists (UOJ), i themeluar në Ukrainë në vitin 2015. Kjo organizatë funksionon si krahu mediatik dhe propagandistik i Kishës Ortodokse të Ukrainës, e cila është në bashkim kishtar me Patriarkanën e Moskës.
Organizata përdor një strategji të “kloneve gjuhësore”. Ata krijojnë iluzionin se ka shoqata lokale të gazetarëve ortodoksë në çdo vend evropian, por realiteti është se të gjitha faqet e internetit kanë një dizajn, logo, strukturë identike dhe menaxhohen nga e njëjta seli në Kiev/Moskë:
- Serbia dhe Ballkani: Aleanca e Gazetarëve Ortodoksë (AGO)
- Shqipëri: Unioni i Gaztarëve Ortodoks (UGO)
- Greqi: Union Orthοδοξων Δημοσιογράφων (ΕΟΔ)
- Bullgaria: Unioni i Gazetarëve Ortodoks
Përmes platformës së tyre zyrtare, ata konfirmojnë hapur se funksionojnë si një projekt mediatik global për të konsoliduar rrymat ortodokse konservatore të krahut të djathtë.
Si është i pranishëm rrjeti dhe si është i lidhur me Maqedoninë
Ndikimi propagandistik i UGO-së në Maqedoninë e Veriut nuk ndodh përmes zyrave fizike, por përmes tre kanaleve digjitale të menduara mirë:
Seksioni special “Maqedonia e Veriut” në faqen e internetit serbe (Savezpn.rs): Meqenëse nuk kanë një portal të veçantë në gjuhën maqedonase, versioni serb i rrjetit – “Savez Pravosnih Novinara” (SPN) – është instrumenti kryesor gjeopolitik për ndikim në vend. Në këtë faqe dhe në kanalet e tyre të mediave sociale, siç është llogaria e tyre në Instagram @savezpn, ekziston një seksion special editorial “Maqedonia e Veriut”. Përmes këtij kanali, filtrohen të gjitha lajmet që mund të forcojnë ndikimin e kishës ruse në vend.
Ndalimi i deklaratave të KOM-KO kundër Patriarkanës Ekumenike: UGO mban vijën në raportet e saj mbi Maqedoninë se vetëm tomosi i lëshuar nga Kisha Ortodokse Serbe (KOS) nën diktimin e Moskës është i vlefshëm. Për këtë qëllim, ata monitorojnë rregullisht hierarkët e kishës maqedonase dhe i nxjerrin deklaratat e tyre jashtë kontekstit. Portali merr intervista nga peshkopët maqedonas, i përkthen ato në rusisht, anglisht dhe serbisht, por i shtrembëron titujt dhe përfundimet në një mënyrë të tillë që duket se kleri maqedonas është në konflikt të ashpër me Patriarkun Ekumenik Bartolomeu.
Një provë e hapur se si kjo shtëpi propagande ruse manipulon KOM-KO është lajmi i tyre i publikuar nën titullin: “Peshkopi maqedonas: Fanar kërkon të mos njihet OCU, por të shërbehet së bashku me të.”
- Konteksti origjinal në Maqedoni: Në një deklaratë për median vendase, një peshkop maqedonas shpjegon me qetësi se në negociatat e vazhdueshme me Patriarkatin Ekumenik (Fanarot) mbi marrjen e Tomosit përfundimtar për autoqefali, Patriarku Bartolomeu në këtë fazë nuk po i kërkon Sinodit të Kishës Ortodokse të Ukrainës që të njohë zyrtarisht Kishën Ortodokse të Ukrainës , por fillimisht po propozon krijimin e kontakteve liturgjike dhe bashkë-kremtimeve.
- Spini propagandistik i KOU-ut: Selia e KOU-ut merr përsipër lajmin, por ndryshon kontekstin përmes një përkthimi tendencioz. Në vend të negociatave dhe propozimeve diplomatike, KOU-u përdor qëllimisht fjalën “kërkesa” në titull, me qëllim që të krijojë një imazh të rremë në publik se Patriarkana Ekumenike po shantazhon dhe po ushtron presion me forcë mbi KOU-un.
- Intensifikimi gjeopolitik i spinit: Menjëherë pas këtij lajmi, UGO boton një rubrikë më të gjerë politike me titull “Sa afër është Kisha Maqedonase me njohjen e KOU-ut?” Në këtë tekst, ata sulmojnë hapur median dhe autoritetet kishtare maqedonase për ushtrimin e presionit mbi Kishën Ortodokse Ruse që ta ndajë atë nga lidhjet e saj shpirtërore me Kishën Ortodokse Ruse.
Pasi selia e UGO-së bën këtë konstruksion gjuhësor, tekstet përkthehen menjëherë në serbisht dhe vendosen në faqen e tyre rajonale të internetit Savez Pravosnih Novinara (SPN) nën etiketën “Maqedonia Veriore”. Në këtë mënyrë, duke shtrembëruar deklaratat, UGO mbjell strategjikisht frikë dhe dyshim midis besimtarëve maqedonas dhe klerit të ulët (të cilët lexojnë masivisht portalet fetare serbe) se çdo afrim me Kostandinopojën është “tradhti” dhe shantazh.
Monitorimi i konflikteve të brendshme shoqërore: UGO përdor në mënyrë aktive debatet e brendshme shoqërore në Maqedoni për të përforcuar narrativën e saj të “zgjuar” të krahut të djathtë. Në raportet e tyre ndërkombëtare, ata përcjellin rregullisht qëndrimet e peshkopëve maqedonas kur ato bien ndesh me politikat progresive ose liberale në vend.
- Shembull: Në faqen e tyre zyrtare në Facebook me mijëra ndjekës, UGO raportoi dhe mbështeti gjerësisht kritikat e Peshkopit Stobiski Jakov për futjen e edukimit gjithëpërfshirës seksual në shkollat maqedonase. Ky lajm në faqet e tyre është i paketuar me tituj të tillë si “Kurrikula shkollore po rishikohet në Maqedoni pas kritikave të peshkopit”. Ngjarja u portretizua si një “triumf i Ortodoksisë mbi ideologjinë perëndimore”. SPJ raportoi deklaratat e peshkopit maqedonas, por në një kontekst që sugjeron se Maqedonia është një fushë beteje ku Rusia dhe konservatorët ortodoksë po zhvillojnë një luftë kundër BE-së dhe reformave liberale. Në këtë mënyrë, çështja lokale u instrumentalizua plotësisht gjeopolitikisht. Në këtë mënyrë, debatet e brendshme maqedonase portretizohen si pjesë e “luftës globale ortodokse kundër Perëndimit”.
Provat e drejtpërdrejta të ndikimit shkatërrues të këtij rrjeti mbi autoritetin e kishës maqedonase janë analizuar nga portali fetar vendas Religija.mk, i cili raportoi se si selia e UGO-së e shtrembëroi plotësisht intervistën e Mitropolitit Jovan të Krushevo-Demirhisarit në dëm të drejtpërdrejtë të KOM-KO-së. Media pro-ruse qëllimisht i nxori pikëpamjet e peshkopit maqedonas jashtë kontekstit me qëllim që të promovonte një narrativë të rreme sipas së cilës KOM-KO gjoja vë në dyshim nevojën për një Tomos përfundimtar nga Patriarkana Ekumenike. Ky spin është hartuar strategjikisht për të përfituar ekskluzivisht Moskën zyrtare; përmes tij, UGO po përpiqet të sabotojë përpjekjet diplomatike kishtare të Sinodit tonë, të shkaktojë përçarje të brendshme midis hierarkëve maqedonas dhe të ngadalësojë procesin e integrimit të plotë të KOM- KO -së në familjen ndërkombëtare ortodokse, duke e lënë vendin në statusin e një kishe “gjysmë-priftërore”.
Rasti i “Unionit të Gazetarëve Ortodoks” (UGO) zbulon një skemë të zhvilluar mirë dhe transnacionale në të cilën ortodoksia përdoret si një instrument i fuqisë së butë dhe ndikimit gjeopolitik. Përmes menaxhimit të aftë të një faqeje interneti rajonale serbe dhe rrjeteve sociale, kjo platformë arrin të anashkalojë barrierën gjuhësore dhe të infiltrojë drejtpërdrejt narrativat pro-ruse në hapësirën informative maqedonase. Qëllimi i tyre kryesor editorial në Maqedoni nuk është e vërteta, por mbjellja strategjike e dyshimit ndaj Patriarkanës Ekumenike me qëllim pengimin e integrimit të plotë të Kishës Ortodokse KOM-KO në botën ortodokse. Ky rrjet është një kujtesë klasike se dezinformimi në Ballkan shpesh vjen i paketuar në ikonografi të devotshme dhe çështjet lokale të kishës mund të bëhen lehtësisht dëme anësore në një luftë globale informacioni.