Njohja e Shtetit të Palestinës nga ana e Francës nuk mbeti thjesht një akt simbolik parimor, por u shndërrua në një mekanizëm kushtëzues për modernizimin dhe llogaridhënien e Autoritetit Palestinez, shkruan Portalb.mk.
Vendimi u zyrtarizua më 22 shtator 2025 në Asamblenë e Përgjithshme të OKB-së nga Presidenti francez së bashku me dhjetë vende të tjera, përfshirë Andorrën, Australinë, Belgjikën, Kanadanë, Luksemburgun, Maltën, Monakon, Portugalinë, San Marinon dhe Mbretërinë e Bashkuar. Me këtë hap, katër nga pesë anëtarët e përhershëm të Këshillit të Sigurimit e njohin tashmë Palestinën, duke lënë Shtetet e Bashkuara si të vetmin vend kundërshtues, ndërsa konsensusi ndërkombëtar u zgjerua në 158 nga 193 shtete anëtare të OKB-së. Ky veprim diplomatik u mbështet në tre faktorë kryesorë: bllokimin institucional pas vetos amerikane të 18 prillit 2024 që pengoi anëtarësimin e plotë të Palestinës në OKB, përkeqësimin e rëndë humanitar dhe të të drejtave të njeriut në Gazë sipas Komisionit të Pavarur Ndërkombëtar të Hetimit të Këshillit për të Drejtat e Njeriut, si dhe zotimet e marra me shkrim nga Presidenti Mahmoud Abbas më 9 qershor 2025.
Përmes asaj letre drejtuar Parisit, Abbas mori përsipër gjashtë angazhime thelbësore në këmbim të njohjes: dënimin e masakrave të 7 tetorit 2023, thirrjen për çarmatosjen e Hamasit dhe përjashtimin e tij nga qeverisja e Gazës, ndërprerjen e pagesave për familjet e të dënuarve për terrorizëm, reformimin e teksteve shkollore kundër gjuhës së urrejtjes, mbajtjen e zgjedhjeve të përgjithshme pa pjesëmarrjen e Hamasit, si dhe pranimin e parimit të një shteti palestinez të çmilitarizuar. Presidenti francez e vlerësoi këtë kthesë duke e cilësuar njohjen si një disfatë për Hamasin dhe nxitësit e urrejtjes antisemite, ndërsa në nëntor 2025 u ngrit Komiteti i Përbashkët Franko-Palestinez për Konsolidimin e Shtetit të Palestinës me qëllim ndihmën direkte në hartimin e kushtetutës së re të propozuar nga Abbas.
Një nga shtyllat më qendrore të këtij procesi mbetet reforma zgjedhore, e cila vjen pas një ngrirjeje që nga zgjedhjet legjislative të vitit 2006 të fituara nga Hamasi. Kalendari i ri politik i vitit 2026 përfshin zgjedhjet komunale të mbajtura më 25 prill 2026, zgjedhjet për Këshillin Kombëtar Palestinez të caktuara për 1 nëntor 2026, zgjedhjet për Këshillin Legjislativ Palestinez, si dhe zgjedhjet presidenciale të projektuara për tremujorin e parë të vitit 2027. Përmes një dekreti të datës 4 qershor 2026, Këshilli Legjislativ u zgjerua nga 132 në 200 ulëse, pragu zgjedhor u ul nga 2% në 1%, mosha minimale e kandidimit zbriti nga 28 në 23 vjeç, dhe u vendos kuota që një në tre kandidatë në çdo listë të jetë grua. Përjashtimi i Hamasit u sanksionua juridikisht duke kërkuar që çdo kandidat të pranojë programin e Organizatës për Çlirimin e Palestinës (PLO), çka nënkupton njohjen e së drejtës së Izraelit për të ekzistuar dhe heqjen dorë nga lufta e armatosur. Ky model u testua me sukses në zgjedhjet vendore të prillit 2026, përfshirë qytetin e Deir al-Balah në Gazë, si e vetmja zonë atje ku votimi arriti të realizohej.
Krahas procesit politik, reforma preku kurrikulat mësimore dhe fondet e diskutueshme financiare. Pas studimeve që evidentuan përmbajtje problematike dhe nxitje të dhunës, Bashkimi Evropian dhe Franca siguruan në korrik 2024 një marrëveshje për përshtatjen e teksteve me standardet e UNESCO-s, nismë që u pasua nga kërkesa të forta në Asamblenë Kombëtare Franceze në maj 2025 për kushtëzimin e ndihmave. Ndryshimet prekën edhe agjencinë UNRWA në 400 shkollat e saj, ku pas raportit të Catherine Colonna-s të vitit 2024 që evidentoi elemente të papërshtatshme në 3.84% të faqeve të shqyrtuara, u zbatuan masa neutraliteti dhe trajnime mësuesish, të cilat u njohën zyrtarisht në janar 2026 edhe nga Zyra e Llogaridhënies Qeveritare të SHBA-së (GAO). Paralelisht, me dekretin presidencial palestinez të 10 shkurtit 2025, u shfuqizua skema e pagesave mujore për familjet e të burgosurve apo të vrarëve në përplasje me forcat izraelite—e njohur nga Uashingtoni si “pay-for-slay” dhe e sanksionuar me ligjin Taylor Force Act të vitit 2018 nga Shtetet e Bashkuara dhe me zbritje tarifash nga Izraeli—duke ristrukturuar mbrojtjen sociale dhe kaluar ndihmën pranë fondacionit të pavarur të Institucionit Palestinez për Zhvillim Ekonomik Kombëtar. Përmes këtyre hapave të monitoruar rregullisht, Franca synon që ngritja e institucioneve demokratike dhe reformat strukturore të mbeten parakusht i panegociueshëm për funksionimin e qëndrueshëm të Shtetit të Palestinës.